Fevia Vlaanderen organiseert webinar over waterhergebruik in de voedingsindustrie
Fevia Vlaanderen organiseert webinar over waterhergebruik in de voedingsindustrie
Een project rond waterhergebruik, hoe pak je dat concreet aan als voedingsbedrijf? Wat komt daarbij kijken? Fevia Vlaanderen organiseerde hierover een webinar met veel boeiende sprekers. Ze brachten bovendien een nieuwe brochure en leidraad uit.
De federatie van de Vlaamse voedingsindustrie, Fevia Vlaanderen, organiseerde op 5 februari een webinar specifiek rond waterhergebruik bij voedingsbedrijven. “De voedingsindustrie is sterk afhankelijk van water”, zegt Liesje De Schamphelaire van Fevia. “Wil je je bedrijf minder gevoelig maken voor problemen omtrent waterbevoorrading, dan is een waterhergebruikproject een piste bij uitstek. Steeds meer voedingsbedrijven trekken die kaart.” Fevia Vlaanderen stelde een nieuwe brochure en leidraad voor waar alles instaat over waterhergebruik. “De bedoeling is om de bedrijven op weg te helpen met hun waterhergebruik”, zegt De Schamphelaire. “Welke stappen kan je ondernemen om een waterhergebruikproject te starten? In de brochure komt er ook een voedingsbedrijf aan bod met een eigen waterhergebruikinstallatie. Er werd daarnaast ook nog een langere leidraad opgesteld die meer inzoomt op de technische en wettelijke aspecten, zoals de lozingswetgeving en de voedselveiligheidswetgeving. Hoe kan je controleren of je water aan de drinkwaterkwaliteit voldoet? Ook rond technische zaken zijn er verschillende aandachtspunten. Er is ook een praktijkvoorbeeld opgenomen van een controleprogramma voor waterkwaliteit bij waterhergebruik.” De brochure en de leidraad kwamen tot stand in samenwerking met Vlakwa, Vito, Pantarein Water en Wateris, met ondersteuning uit het VITO-Vlakwa open call kader.
Waterhergebruik faciliteren
Maar ook de Vlaamse Regering toont ambitie. Om de droogteproblematiek aan te pakken wil Vlaanderen meer inzetten op circulair watergebruik, vooral dan binnen prioritaire sectoren zoals de voedingsindustrie. Bedrijven die willen investeren in efficiënt en slim watergebruik, krijgen steun. “Dat doen we met de ecologiesteun waarmee we de drempel verlagen voor investeringen in nieuwe technieken”, vertelde Tom De Vits, raadgever Omgeving van het kabinet van minister Zuhal Demir, tijdens het webinar. “Het Vlaamse Landbouwinvesteringsfonds (VLIF) speelt eveneens een rol. Het project Proeftuinen droogte, waarbij minstens drie bedrijven samenwerken om hun waterketen op elkaar afstemmen, hebben we verlengd. We onderzoeken of we het hergebruik van drinkwater, wat belangrijk is voor de voedingsindustrie, kunnen faciliteren. Eventuele overschotten, die niet in het proces gebruikt worden, kunnen we eventueel terug injecteren op het net of een andere functie geven.” Het kabinet wil ook een instrumentenmix uitwerken met Blue Deals op sectorniveau. “Daarbij vertrekken we niet vanuit verplichtingen, maar vanuit opportuniteiten: samen met de sectoren kijken we hoever we kunnen springen en hoe ambitieus we kunnen zijn”, zegt De Vits. “Bij bedrijven met een verbruik boven een bepaalde drempel bekijken we of we waterscans kunnen opleggen. Als uit zo’n waterscan blijkt dat bepaalde maatregelen nuttig zijn en efficiëntie opleveren, dan willen we die ook meenemen als voorwaarde in een omgevings- of milieuvergunning. Ook de regelgeving bekijken we. Het uitvoeren van een waterscan zou een voorwaarde kunnen zijn om in aanmerking te komen voor een subsidie of een vergunning. Belangrijk is daarbij dat we oog hebben voor de economisch rendabiliteit van maatregelen. We zetten ook in op grootschalige opvang, buffering en hergebruik van regenwater. We willen de kwaliteit van het regenwater verhogen en een economisch verdienmodel uitwerken. We willen bedrijven meer gaan stimuleren en ondersteunen als ze de intentie hebben om regenwater op te vangen, ook al zijn ze daartoe niet verplicht. Verder willen we de bronbemalingen beperken tot het strikt noodzakelijke. We werken nieuwe regelgevingen uit zodat daar rationeler én circulair mee kan omgesprongen worden.”
Belang van Blue Deal
Het belang van waterhergebruik en Blue Deal werd toegelicht door Tom De Vits. De Blue Deal is een plan, met 500 miljoen euro aan investeringsmiddelen, om de droogte en waterschaarste aan te pakken via meer dan 70 maatregelen. “De Blue Deal is nodig”, zegt De Vits. “We scoren qua watertekort slechter dan Spanje en Turkije. We hebben een lage waterbeschikbaarheid, maar wel een hoog watergebruik. We willen minder water oppompen, slimmer gebruiken, en het regenwater meer laten infiltreren. We zijn de laatste 50 jaar maar liefst 75 procent van de natte natuur kwijtgeraakt. Daar gaan we nu terug in investeren. Investeren in natte natuur is qua kosten-baten de beste investering om de verdroging van de bodem tegen te gaan en infiltratie te bevorderen. Zo krijgt het water de tijd om te infiltreren. Wie gaat ontharden, willen we stimuleren. Er wordt ook gefocust op het circulair watergebruik. Naast een focus op rationeel en circulair watergebruik bij bedrijven, kijken we daarbij ook naar particulieren. Bijvoorbeeld door het aantal waterscans te verhogen. We bekijken hoe we waterbesparing en waterhergebruik in collectieve woonvormen kunnen optimaliseren en stimuleren.”
Levensmiddelenindustrie
Floriaan Van Mechelen van Pantarein Water vertelde meer over waterhergebruik. “Dat is technisch mogelijk én economisch interessant voor voedingsbedrijven”, benadrukt hij. Hij stelde verschillende hefbomen voor die bedrijven kunnen overwegen om aan waterhergebruik te doen. Hij besprak ook enkele technologieën die nodig zijn om het water te zuiveren en de kwaliteitscontroles die vereist zijn. Hij schetste het wetgevende kader en lichtte ook de operationele kost voor de zuivering toe. Hij stelde een mooie case voor die u verderop in Aquarama leest. Ann De Keuckelaere van het Federaal Agentschap voor de Veiligheid van de Voedselketen (FAVV) gaf het wettelijk kader over het watergebruik binnen de levensmiddelenindustrie. Ze vertelde meer over de kwaliteit van het gebruikte water, de verschillende soorten bronnen die kunnen aangewend worden, de vereisten van de parameters en de vereisten voor controle en productie. “De verordening inzake levensmiddelenhygiëne voorziet ook in eisen voor het gerecycleerde water”, zegt De Keuckelaere. “Dit water moet ook aan dezelfde normen voldoen als drinkwater, tenzij het water geen nadelige gevolgen heeft voor de geproduceerde levensmiddelen. Dan kan niet-drinkbaar water gebruikt worden. Maar dan moet er wel een procedure gevolgd worden om hiervoor een toelating te krijgen door het FAVV.” In haar presentatie haalde ze ook de nieuwe Europese drinkwaterrichtlijn aan die sinds midden januari van kracht is. Tania Verhoeve van de Vlaamse Milieu Maatschappij (VMM) gaf een beknopte presentatie over het bedrijfsafvalwater, de lozingswetgeving en het waterhergebruik. “Circulair water is een noodzaak”, zegt Verhoeve. “Europa legt in haar beleid steeds meer nadruk op hergebruik en circulair water. Als gevolg van direct waterhergebruik, zien we wel een opconcentratie van het afvalwater. Als gevolg van verregaande besparende maatregelen, kan je wel hogere lozingsgrenswaarden aanvragen. Er zijn voorwaarden aan verbonden. We hopen dat technologische ontwikkelingen op termijn een oplossing kunnen bieden voor de lozing van deze concentraten. We moeten ook meer regenwater opvangen of infiltreren op eigen terrein. Slechts in laatste instantie, moet het geloosd worden in een openbare riool.”
Veel subsidies
Veerle Depuydt van Vlaams Kenniscentrum Water (Vlakwa) gaf meer uitleg over de subsidies die mogelijk zijn in het kader van een waterhergebruikproject. “Er zijn heel wat subsidies voorhanden voor advies en investering, het uittesten van innovaties in het bedrijf”, zegt Depuydt. “Per provincie hebben we een eerstelijnsadvies – een LED H2O-werking – voor bedrijven en KMO’s. Hierin zijn inbegrepen een intakegesprek, plaatsbezoek, beperkte waterscan en labotesten. Ook bij de KMO-portefeuille kan u terecht voor advies. Meerdere bedrijven werken al samen in het kader de Proeftuinen droogte, waar subsidies voor maximum 75 procent kunnen verkregen worden. Als je wil investeren, bestaat er de Ecologiepremie+ via het Agentschap Innoveren en Ondernemen. Dat is interessant voor wie wil investeren in het hergebruik van water met een RO, nanofiltratie, membraanelektrodialyse. Ook de retourleiding komt aan bod voor steun en is verplicht. Een KMO kan tot 30 procent steun krijgen, een grote onderneming tot 15 procent steun. Voor zeer grote investeringen van 3 miljoen euro kan er steun gekregen worden tussen 20 tot 40 procent, binnen de strategische ecologiesteun van VLAIO.” Bianca Lefevere van Flanders’ FOOD lichtte het project Smart WaterUse verder toe. Ook dit project komt verderop in Aquarama aan bod.
Meer info krijgt u op www.fevia.be of bij Liesje De Schampelaire (lds@fevia.be)
De voedingsindustrie is sterk afhankelijk van water”,
zegt Liesje De Schamphelaire van Fevia.
“Waterhergebruik is technisch mogelijk én economisch interessant voor voedingsbedrijven”,
zegt Floriaan Van Mechelen van Pantarein Water.
“Bij bedrijven die teveel verbruiken bekijken we of we waterscans kunnen verplichten”,
zegt Tom De Vits, raadgever Economie van het kabinet Demir.
“Er zijn heel wat subsidies voorhanden voor advies en investering, het uittesten van innovaties in het bedrijf”,
zegt Veerle Depuydt van Vlakwa
