Versnelling rioleringsprojecten via Lokaal Pact
Het doel van de ERSA, die dateert van 1991, is het milieu beschermen tegen de gevolgen van afvalwaterlozingen. Deze richtlijn is herzien in 2024. Verschillende bepalingen en verplichtingen in de ERSA zijn gekoppeld aan de agglomeratiegrootte. Volgens artikel 3 van de ERSA moeten alle agglomeraties met 2 000 inwonerequivalenten of meer voorzien zijn van opvangsystemen en moeten alle bronnen van huishoudelijk afvalwater uiterlijk op 31/07/2027 op het opvangsysteem zijn aangesloten. Alle agglomeraties met 1 000 inwonerequivalenten of meer maar minder dan 2 000 inwonerequivalenten moeten voorzien zijn van opvangsystemen en moeten alle bronnen van huishoudelijk afvalwater uiterlijk op 31/12/2035 op het opvangsysteem zijn aangesloten.
Aanpassingen Vlaamse wetgeving
VMM, AquaFlanders en Aquafin werken hiervoor samen aan een nieuw Besluit van de Vlaamse Regering (BVR) dat de ERSA-doelstellingen omzet naar wetgeving voor zowel de lokale als bovenlokale saneringsinfrastructuur. Daarnaast werken VMM en AquaFlanders aan aanpassingen aan het BVR Gemeentelijke saneringsverplichting.
Bijkomende financiële middelen via de verlenging van het Lokaal Pact
Bijgevolg zijn dringende bijkomende investeringen nodig voor de uitbouw en verbetering van de gemeentelijke rioleringsinfrastructuur in de ERSA-agglomeraties met meer dan 2 000 inwonerequivalenten. De lijst van projecten voor clusters in een agglomeratie met 2 000 inwonerequivalenten of meer, en dus met deadline 2027, bevat extra aansluitingen op de riolering voor in totaal ongeveer 57 km en 3 800 woningen. De Vlaamse Regering heeft voor de periode 2026-2030 een extra budget van 500 miljoen euro voorzien via het verlengde Lokaal Pact. ERSA is een van de belangrijke categorieën binnen het Lokaal Pact. Aquafin zorgt voor de financiering en uitvoering van de projecten. Voor welbepaalde categorieën staat de gemeentelijke rioolbeheerder in voor het beheer na uitvoering.
Om het verlengde Lokaal Pact vlot te laten verlopen, werkten VMM, AquaFlanders, de VVSG en Aquafin samen een Afsprakenprotocol uit. Het verduidelijkt de investeringscategorieën, de projectcyclus, de prioritering, de rapportering en de verantwoordelijkheden van alle betrokken partijen.
Naast de bestaande categorieën omvat het verlengde Lokaal Pact drie nieuwe investeringscategorieën. Die zijn gericht op projecten die bijdragen aan een versnelling van de saneringsopgave: het versneld verhogen van de rioleringsgraad in gemeenten met een lage zuiveringsgraad, het behalen van de doelstellingen van de ERSA en het verbeteren van de werking van overstorten in kwetsbare gebieden en zones die belangrijk zijn voor de zwemwaterkwaliteit.
Samen met de bestaande categorie voor innovatieve proefprojecten krijgen deze investeringen voorrang binnen het Lokaal Pact. Daarnaast zijn bepaalde categorieën voortaan voorbehouden voor gemeenten waar de maximale saneringsbijdrage wordt toegepast.
